BADATOR SANTA AGEDA!

OTSAILEAREN 4AN, DENOK ABESTERA!!!

Euskal Herrian, aspalditik ospatzen da Santa Ageda bezperako jaia. Jai honek, jatorri paganoa du, eta iristear dauden inauteriekin du zerikusia.

Garai batean, inauteri inguruan baserriz baserri ibiltzen ziren koplak kantatzen mutil ezkongabeak, eta horren truke jatekoa enaten zieten baserritarrek. Santa Ageda bezperan, beren amodioaren berri ematen zuten bikotekidea aurkitu zutenek, eta baserritarrek emandako jakiekin afari oparoa egiten zuten lagun eta senideekin. Ospakizun garrantzitsua izaten zen.


Horrela bada, kristau doktrinak giro lizun hura gaitzesten zuen, eta ondorioz, Santa Ageda besperako jaia antolatu zen. Dena dela, orduz geroztik, gauzak dezente aldatu dira.

Gaur egun, esaterako, gizonezkoez gain emakumezkoak ere ateratzen dira eskean. Horrez gain, jatekoa eta edatekoa ez ezik, dirua ere ematen diete koplatan aritzen direnei.

Beraz, egun horretan, gabonetatik armairuan gordeta dauden baserritarren arropak atara, jantzi eta kalera irtetzeko eguna da, koplak abesten. Hori bai, egun honetan ezin du inork etxean makila utzi!!!

1) Zorion etxe hontako denoi, oles egitera gatoz: aterik ate ohitura zaharra aurten berritzeko asmoz. ez gaude oso aberats diruz ez-ta ere oiñetakoz; baña eztarriz sano gabiltza ta kanta nahi degu gogoz. 2) Santa Ageda bezpera degu Euskalerriko eguna, etxe guztiak kantuz pozteko aukeratua eguna. Santa maitea gaur hartu degu gure bideko laguna; haren laguntzaz bete gentzake egun ontakojarduna.

HAUR-MUSIKA TOPAKETAK MARTXAN!

Jadanik, III. Haur-musika topaketak antolatuko dira Bilboko Kafe Antzokian. Bertan adin eta leku ezberdinetako haurrek hartzen dute parte; batzuk musika tresnak joko dituzte, beste batzuk abestu... Hori bai, den-denek, musika eta kanturako duten zaletasuna eta trebetasuna adieraziz.


Euskaldunok, beti, dantzatzeko eta abesteko zaletasun handia izan dugu, eta ohitura honekin jarraitu nahi dute antolatzaileek. Horregatik, eskoletan, txokoetan, abesbatzetan edo musika eskoletan egiten dutena Bilboka Kafe Antzokian taularatuko dute.



Topaketa hauetan, esku-hartzen duten haurren adina 5-6 urtetik 14-15 urtera bitartekoak izango da. Topaketa hauetako interpretazioak desberdinak izan daitezke; musikalak, bakarrik ahotsez eginikoak edo biak konbinatuz egindakoak, hau da, musika tresnak eta ahotsak, alegia. Azkenik, parte hartze banaka, binaka edo taldeka egin daitezke.



Beraz, haur hauek ikusi nahi dituenak, badauka zita egina!

Topaketa hauek APIRILAREN 26an eta 27an BURUTUKO DIRA, arratsaldeko 18:00etan Bilboko Kafe Antzokian!!!

.

URBIETAREN NONDIK NORAKOAK

Imanol Urbieta musikagile eta musika irakaslea Zarautzen jaio zen 1934an. Arantzazun eta Erroman ikasi ondoren, Filosofia ikasketak egin zituen Valentziako Unibertsitatean. Musika ikasketak, aldiz, Donostiako Musika Kontserbatorioan egin zituen.

Gazterik sartu zen musika munduan, Zarauzko Irrintzi taldean 1957 inguruan. Horrez gain, abesbatza eta musika taldean sortu zituen, horien artean Oleskariak zortzikotea, Naya orkestra... 1960ko hamarkadaren bueltan hasi zen haurrekin lanean, kantak eta ipuinak kontatzen, eta hortik sortu zen haurrentzat euskaraz egin den lehen grabazioa: Haur Kantariak (1967). Ondoren, Zarautzen musika eskola bat sortu zuen, Hernanin beste bat eta Donostian beste bat: Xirula Mirula, alegia.

Imanol Urbietarentzat, musika ez da inoiz helburua izan, baizik eta bitartekoa. Horrela bada, Zarauzko Udalak 1996an, Zarauzko Kultur Merezimenduaren saria eman zion, Urbietaren urte eta arlo askotako lana sarituz.

Hori dela eta, hona hemen Imanol Urbietak eginiko lanen zerrenda:

Haur kantariak (haurrentzako euskaraz egin den lehen diskoa: 1967)

Haur kantarien birlorak: Liburuxka eta 4 zinta

Nire lehen hitzak euskaraz: zinta bat

Xirula Mirula: liburu bat eta 4 zinta

Kriskitin kraskitin: LP/ zinta bat

Atotxa giroan: zinta bat

Xixupika 1: liburua eta 6 zinta/LP

Txalo Pintxalo: zinta bat

Ikusi Makusi: zinta bat

Bertsolaritzako doinu zaharrak: zinta 2

...

Goiko horiez gain, beste hainbeste lan egin ditu Urbietak, eta ez soilik euskaraz, baita gaztelaniaz ere. Gainera, musikaz gain, bideoak ere egin izan ditu, bai hizkuntza lantzeko, baita musika lantzeko asmoarekin ere. Horrez gain, ipuin libururen bat edo beste ere argitaratu ditu Urbietak.





Beraz, ezin genezake esan gizon hau, bere urte guzti horietan lo egon denik, ezta gutxiagorik ere!

AHOTSAK LASAITZEKO ORDUA!

Jada gabonak pasatu dira, eta orain ahotsak lasaitzeko unea da. Opor hauetan, zenbat aldiz abestu ote dugu, gabon kantaren bat edo beste? Olentzero, gabon gaba bezperan, koplaren bat edo beste... Izan ere, gabonetan kaleak abestiz betetzen dira, haur, gazte zein helduek kantatzen baitute. Horrela bada, abenduaren 23an, gabon gaba bezperan, kalera irten eta abesteko ohitura handia dago Euskal Herriko zenbait lekutan. Leku batzuetan, gauean ateratzen dira kalera, eta beste batzuetan egun osoak ematen dituzte abesten, auzo eta etxeak alaituz. Gainera, kantatzen joaten direnak diru eskea ere erabiltzen dute. Honako ohitura hau, hainbat urte atzeragotik dator. Emakumezkoak, gizonezkoak, neskak, zein mutilak baserritar janzten dira egun honetan, eta makila eskuan harturik abestu eta abestu jarduten dute, nekatu arte. Horrez gain, Olentzero egunean bertan ere -abenduaren 24an-, kalean koroak kanta batzuk abesten ditu zenbait herritan edo beste zenbaitzutan Olentzerori ongi etorria fanfarriarekin egiten diote. Tokian tokiko harrera egiten baitiote gizon honi. Azkenik, eta hasieran esan dudana berretsiz, gabonak eta musika elkarri loturik daude. Iazkoak bukatuta, aurtengo urtekoen zain geratzen gara! URTE BERRI ON!!!

HORRA HOR GURE OLENTZERO!!!

Gero eta egun gutxiago falta dira, urtero bezala gure Olentzero kalean goitik-behera pasatzen ikusteko, eta ez hori bakarrik, kalean goitik-behera doan bitartean inguruan dituen haurrak agurtu eta ondoren, gozokiren bat edo beste ere ematen die Olentzerok. Honez gain, gauean etxerik etxe joaten da opariak bere astoaren gainean ipinita, ondo portatu direnei erregaluak uzten eta gaizki portatutakoei ikatza!

Honela bada, gabon egunarekin batera zoriona etortzen da Euskal Herriko etxe askotara, haurrak zein helduak abesten eta dantzan igarotzen baitituzte oporrak. Izan ere, nork ez du noizbait,-urtero ez esatearren-, abestu Olentzeroren abestia?

Olentzero joan zaigu, mendira lanera intentzioarekin ikatza-egitera. Aditu zuenean, Jesus jaio zela lasterka etorri zen berri ematera! Horra, horra gure Olentzero pipa hortzian duela eserita dago, kapoiak ere baditu arrautzatxoakin bihar merendatzeko botilla arduakin!!!

Baina nondik dator Olentzero eta nor dugu?. Betidanik, bizitzea asko maite duen pertsona baten gisara aurkezten zaigu, ikazkina da Olentzero eta urtean behin, menditik jaisten da herrira Jesus jaio dela esan, eta haurrei opariak banatzera.

Olentzeroren mitoak Bidasoako eskualdean du jatorria, eta mito hau mendez-mende hedatu da eta gaur eguneko ezaugarrietara egokitu. Esan beharrik ere ez dago, egun Euskal Herri osoak ezagutzen duela, batez ere haurrek. Bestaldetik, nahiz eta Olentzeroren mitoak Bidasoako eskualdean izan jatorria, Olentzerok berak Lesakan du bere benetako jatorria, Nafarroako ipar-mendebaldean, hain zuzen ere.

Horrela bada, Euskal Herrian ohitura dago Abenduaren 23an etxez-etxe kantu-eskean pasatzeko, eta ondoren, abenduaren 24ean Olentzeroren etorrerarekin batera kalean abesteko.

Azkenik, nahiz eta haur batzuk Olentzero gizon maitagarritzat eduki, beste haur batzuentzako beldurgarria izango da. Dena dela, gizon misteriotsu honek urtea amaitzera doala eta haize berriek ordezkatuko dutela adierazteko.

GOAZEN DENOK OLENTZEROREKIN!!!

MAISUETAN MAISUA!

 Imanol Urbietak txiki-txikitatik musika izan du bere inguruan. Euskal Herriko herri eskola eta ikastola guztiek ezagutu dituzte Imanolek haurrei eginiko ehunka kantu, horrela euskal kulturan eta hezkuntzan haurrentzako zegoen hutsunea betez. Ondorioz, hona hemen Imanolek eginiko zenbait lan: Alaken!; Ranroberra!; Euskera oi euskera!; Akerra ikusi nuen!; Txiki-txiki-txikia!...


Hik Hasi aldizkarian eginiko elkarrizketaren arabera, Imanolek Magisteritza ikasi zuen eta Magisteritza Eskolan hasi zen pedagogo bezala. Bere helburua argia zen, musika aldetik ongi pasatzea; musikaren sentsibilitatea landuz, kantatuz, instrumentuak landuz...

Berak musikarekin haurrei laguntza eskaini nahi die, haurrek haur izan daitezen. 

Bestaldetik, Imanol bere bizitzan saltsa guztietan sartuta egon izan da. Hasteko, akolito izan zen, koadrila ezberdinekin ibiltzen zen eta musika taldeak osatu zituen. Honez gain, Zarauzko Orkeslariak zortzikoa eta abesbatza zuzendu zituen, eta musika eskola sortu zuen, Xirula Mirula... Hori gutxi balitz, haur taldeak kantu txapelketetara eramaten zituen.

Amaitzeko, aurrera begira bi lan aurreikusten ditu. Alde batetik, musika klasikoaren inguruan hasitako lana bukatzea, eta bestetik, 0-3 urteko haurrekin egin beharreko lan bat da baina oraindik esperimentatzen dabil.

HAURRAK KANTUAN!

YouTube-tik hartutako bideo honetan, Venezuelako haur bat ageri da abesti bat kantatzen. Kantu hori, haur horrek asmatutakoa edo inprobisatutakoa da, eta hor ikusten da, haurrek sortzeko...duten abilezia. Ez hori bakarrik, sortu ostean, besteei erakusteko ausardia ere helduok baino gehiago edukitzen dute. Izan ere, adinean aurrera egin ahala, badirudi, lotsak ere gora egiten duela.
Dena dela, oso garrantzitsua da haurra gauza berriak sortzera bultzatzea, eta hori lantzeko jarduerak zein jolasak egitea.


http://www.youtube.com/watch?v=sR9qre4iOs8

"HAUR-JOLASEN ABESTIAK"

Gaur egun, gero eta haur gehiago dira erdara hutsean kantatzen dutenak, bai jolastokiko orduan, bai eskolaz kanpo ere. Hori dela eta, euskaraz jolasteko abestien hutsunea zegoela ikusi zuten Josi Oiarbidek eta Xabier Zabala musikariek. Ondorioz, gabezi hori betetzeko helburuarekin "haur-jolasen abestiak" izeneko kaseta eta konpak diska kaleratu dute.



Bi musikari hauek, doinu alaiez bete dute beraien lana, bizitasuna emanez grabazioari. Lan honetan, Euskal Herriko bost ikastetxeetako haurrak hartzen dute parte, beste hainbat irakaslerekin batera. Horrez gain, Nafarroan izan zuten hutsunea ikusirik, arlo honetan esperientzia duen Andoni Sagastibeltzarengana jo zuten.

Grabazio honetan, musika eta abestiak grabatu ondoren, jolasak esplikatzeko moduko gidoia prestatu zuten, eta horretarako "Takolo, Pirritx eta Porrotx" pailazoen laguntza eduki zuten.

Beraz, helburuaren parte bat beteta zuten, hau da, lana burutzea. Ondoren etorriko zen helburuaren bigarren partea izango zena, abesti horiek haurrek ikastea eta erabiltzea, hain zuzen ere. Dena dela, musikari bi hauek argi uzten dute, abesti horiek haurrengana heltzeko ezinbestekoa dela irakaslearen lana, eta aldi berean, gurasoena.

Bestaldetik, lan hau Imanol Urbietaren omenez burutu dutela aipatzen dute Hik Hasin egin duten elkarrizketan, arlo honetan egin duen guztiagatik eta egiten ari den guztiagatik.

Azkenik, lanaren gaia alde batera utzita, musika irakasgaiaren inguruan ere jardun zuten hitzegiten, eta hauen hitzetan, musikak garrantzia dauka eta haurrak horretaz jabetzeko motibazioa dela giltza deritzote.

Nire ustetan, musikak oso eragin handia du haurrengan, bai Haur Hezkuntzan zein Lehen Hezkuntzan. Dena dela, ez zaio behar duen besteko garrantziarik ematen irakasgai honeri ikastetxeetan. Azken hauen funtsezko eginbeharra haurrak motibatzea da, eta hein batean lortzen dute, baina beste zati handi batean ez. Beraz, arlo horretatik zer landu badagoela uste dut.